-
De Gallische bondgenoten van de Romeinen en de Galliërs in nu belgië voerden oorlog met elkaar, dus Julius Caesar zou wel even dat oplossen. Bij de grens aangekomen zei hij dat het volk in het westen de Menapii heetten, en in het oosten de Eburonen.
-
-
De Menapii en de Eburonen voerden veel oorlog met elkaar, maar verstopten zich voor het leger van Caesar. De Romeinen gingen de boerderijen plunderen en verbranden en de landerijen van de Eburonen. De Menapii gaven zich hierdoor over, en de Eburonen wellicht ook (?).
-
Einde ijzertijd en einde van de rust. Geen centraal gezag betekende voor de Germaanse Bataven dat ze aanzien verkregen door vechten, stelen, plunderen.
-
De Romeinen hadden na Caesar tijdlang geen tijd of aandacht voor Nederland, totdat ze gek werden van de germanen. Nero + bataven onderwierpen de Friezen.
-
De Romeinen worden verslagen in het Teutoburgerwoud, en trekken zich terug naar het gebied ten westen van de Rijn.
-
Friezen rebelleerden tegen het Romeinse militaire gezag, nadat een aantal Friezen was gedwongen tot slavernij. Honderden Romeinen vermoord en verdreven.
-
Romeinen sloten een verbond met de Friezen, waardoor de handel opbloeide. Noordelijke landen bleven vrij van Romeinse overheersing
-
De Bataven en de Romeinen waren bestiebestie, maar een Bataafse generaal werd bedreigd van verraad en geëxecuteerd. De broer werd pissig en ging in opstand tegen de Romeinen, en die zijn teruggedrongen tot ver in zuidelijke richting (bijna gallie zelfs)
-
Vespaianus won de burgeroorlog in Rome en stuurde daarna een groot leger richting de Bataven. Een akkoord werd gesloten dat de bataven weer hulptroepen zouden zijn van het Romeinse rijk.
-
Het begon met barbaarse invallen, de neergang van de economie in het rijk en de verandering van het klimaat (kouder/natter).
-
Delen van Friesland spoelen weg vanwege klimaatverandering en friezen werden gedwongen eeen veiliger onderkomen te zoeken (wss engeland)
-
Had veel invloed op de regio, boerderijen etc werden massaal verlaten, bevolking vluchtte naar het zuiden, landgoederen verwilderden en natuur kreeg vrij spel
-
Salische Franken waren naar Nederland geëmigreerd en vonden zichzelf afstammeling van koning Merovech, noemden zich de merovingen. Werden Grafio genoemd.
-
Vanwege te veel Germaanse migratie en economische veranderingen. Toen woonden er wss even weinig mensen in Nederland als eeuwen daarvoor, velen trokken ook weer weg.
-
Het christendom verspreid langzaam door Nederland. Friezen en Saksen verzetten zich tegen deze religie.
-
De Franken gingen mengen met de bevolking uit het oude Romeinse rijk en spraken latijn, de Angelen en de Saksen migreerden naar Friesland/Holland en werden friezen. De saksen gingen ook naar oost-nederland. Door interactie tussen de Franken, Friezen en Saksen stond uiteindelijk de Nederlandse taal.
-
Er ontstond politiek, economisch religieus conflict door de bevolkings en handelsgroei. De merovingers waren een christelijke dynastie geworden en verovereden dus Utrecht, de eerste stap in ee proces waarin de Franken steeds meer macht zouden krijgen in de Lage landen.
-
-
Engelse missionarissen naar de Friezen en Saksen om hen te bekeren. Duurt alleen niet heel lang omdat de Frieze koning radboud zich verzet tegen immerging van de Franken en hun kerk in zijn gebied.
-
-
Wilibrord word gezalfd
-
Het klimaat verbeterde en de bevolking begon te groeien. De Friezen dreven veel handel met grote delen van Europa, waarbij de hoofdstad Dorestad was (en lang ook voornaamste knooppunt van Europa)
-
-
Nadat Radboud is overleden nemen de Franken met karel martelFriesland in. Het duurt daarna nog erg lang voordat de christelijke religie in het noorden word geaccepteerd.
-
Pepijn de korte werd door bonifatius gekroond tot Karolingische koning
-
De karolingische renaissance was niet echt merkbaar in Nederland, karel zn tijd stak ie meer in het oosten/zuiden
-
Onder Karel de Grote bereikte het frankische rijk zijn hoogtepunt.
-
Cyclus van gedwongen bekeringen en rebellie duurt tot diep in 9e eeuw. Pas eeuw na dood bonifatius word friesland stabiel christelijk.
-
-
-
-
Na dit verdrag minderden de conflicten tussen de zonen van lodewijk en nederland werd grotendeels onderdeel van het land van lotharius, midden frankische rijk
-
Nederland grotendeels onderdeel van (nu) duitsland
-
De vikingen waren lang een dreiging in Nederland, beginnend in 810. In 891 leden de vikingen een nederlaag in Leuven, waarna ze geen grote bedreiging meer waren.
-
Vlaanderen groeide in omvang macht en aanzien en werd een welvarende mogendheid. Vlaanderen was lange tijd welvarender en beter bestuurd dan de buurlanden. Het beinvloedde ook de economische culturele en politieke motor van buurlanden.
-
Nederland is onderdeel van het oost-frankische of duitse rijk, hoewel het wel een uithoek van het duitse koninkrijk bleef.
-
Er was gebrek aan effectief centraal gezag waardoor er een zooi aan lokale heersers ontstond, hierarchisch (horigen landheren etc). Duitse keizers probeerden gezag terug te krijgen door bisschoppen aan te stellen. Bisschop van Luik was wereldlijke heerser, prins-bisschop
-
Er werden veel kerken in Utrecht gebouwd maar er was ook veel kritiek op de prins-bisschop, hij was volgens mensen te veel bezig met wereldlijke macht en te weinig op geestelijke zaken.
-
Ongv 250.000 mensen, waarbij Friesland erg dichtbevolkt was en vol met handelaars vissers en veehouders. De handel begint rond dit jaar ook te herleven.
-
Gent, Brugge werden belangrijke centra van economie (schapenhouderij), ook begin van de wolindustrie met wolimport uit engeland, textielproductie in Vlaanderen en lakenhandel. Dit zrogde voor groeiende welvaart. Hierdoor ook intensivering van de Landbouww.
-
Klimaat werd warmer, innovaties als de keerploeg, halster en drieslachtstelsel zorgden voor toename van de landbouw en hiermee ook de handel. Het grootste deel van Nederland bleef wel onbevolkt (voornamelijk het land tussen Utrecht en Holland)
-
-
Boudewijn stimuleerde pioniers om op de veengronden te wonen en te ontwikkelen. Later zouden abdijen investeren in dijken rond de vlaamse kust en private ondernemers in de ontwikkeling van nieuwe landbouwgronden.
-
Geestelijke maatstaven moesten prioriteit krijgen, keizers mochten geen bisschoppen meer aanstellen.
-
-
Zeeland word kleiner vanwege stormvloed, niet sterk genoege dijken/dammen/watermanagement.
-
Eerste polders uit opdracht van abdijen. een polder is een term om laaggelegen landen aan te duiden die worden beschermd door dijken.
-
-
Het Creilerwoud verdrinkt en ligt nu nog op bodem van het ijsselmeer
-
Betrouwbaar droog land beperkt aanwezig, pioniers staken de grens over. Ingepolderde gebieden droog houden bleek ook lastig (inklinking, oxidatie, bodem zakt met cm per jaar). Turfstekerij versnelde dit proces van bodemzakking tot onder zeeniveau.
-
-
Niet alles had veel invloed in Nederland. Geloof ging om daden en het heilige lichaam van christus. Pelgrimstochten waren ook een grote hit.
-
Toename in handel, stedengroei, macht, economie. Door lakenhandel, kapitalistische geldmarkten, strategische positie van steden.
-
Geleid door graaf willem I van holland
-
Gilden namen het stadsbestuur over en namen de macht tijdelijk over. Samenstelling van het stadsbestuur veranderde hierdoor overal wel. Oorzaak was spanningen tussen de patriciers en de gilden.
-
Eerst al in noorden, toen oook in zuiden. Boeren en landarbeiders naar de stad, grootgrondbezitters zakelijke relatie met achterblijvers.
-
En West-Friese eilanden worden gescheiden van vasteland.
-
Door strategische positie dordrecht en de stapelrechten werden passerende schepen verplicht te stoppen in de stad en spul te verkopen.
-
Vlaamse lakehandelaars vroegen alsnog om rente bij geldleningen, dit leidde ertot dat Atrecht een regionaal centrum werd van financiele activiteiten en uiteindelijk tot de toename van kapitalistische geldmarkten.
-
Minder land om te ontginnen, klimaat natter zorgde voor minder landbouwproductie + bevolkingsgroei is hongersnood. Ook oorlogen (honderjarigeoorlog) en burgeroorlog in vlaanderen zorgden voor minder handel.
-
-
-
Na onafgebroken regen zorgde voor minder landbouwproductie, meer hongersnood.
-
-
Holland verliest stukken land (polders), ontginnen bracht minder productieve oost.
-
-
Vlaanderen bleef leidend durende gehele bourgondische periode.
-
Brussel was belangrijk voor de bourgondiers vanwege de ligging in brabant. De stad groeide sterk door de lakenindustrie. Ook werd brabant het centrum voor ambachtelijke productie.
-
Er vond minimale economische, stedelijke en bevolkinsgroei plaats in de 15e eeuw maar wel veel handel.
-
-
Filips de goede had wat geregeld zodat de macht van de gilden beperkt werd en de macht van de patriciers vergroot (hij had medestanders nodig voor een stabiele regering). De gilden vonden dit niet leuk en grepen de macht
-
10 gildeleiders werden geëxecuteerd door de terugslag van de patriciërs , maar lokale leiders toonden wel gevoelig voor eisen van de gilden en stadsinwoners vanaf toen.
-
Holland werd belangrijk doordat ze graan moesten/gingen importeren (moesten vanwege verneukte landbouwgrond inklinking etc). Ze focusten meer op boter,kaas,vlees en hun aandeel in handel groeide. Dit ook nog in combinatie met de migratie van haring naar de noordzee zorgde ervoor dat de Hollanders de handelsvloot van vlaanderen en brabant overtrefde.
-
Dordrecht had stapelrechten maar weigerde deze te delen, maar toen het bijna een eiland werd, werd het makkelijker voor andere steden om de stad te omzeilen. Dit leidde tot conflicten en oorlogen, en Dordrecht verloor zijn centrale positie.
-
Jacoba van beieren had macht in handen, maar filips de goede van bourgondie ging de strijd met haar aan omdat hij vond dat hij recht had op haar erfenis.
-
Jacoba werd gedwongen filips te erkennen als erfgenaam, en ze stierf een paar jaar later.
-
Beieren vs bourgondie
-
De vierlander, door filips de goede. Hierdoor werd handel vereenvoudigd en geldverkeerd gestabiliseerd. Hierdoor ook samenkomen van gewesten voor besprekingen handel = gezamenlijk beleid
-
Filips wil focusen op zijn land in de lage landen en neemt afstand van franse affaires.
-
Jacoba was overleden (zeeland-holland) en zijn neven ook (brabant, limburg). Filips had dus al die landen in zn bezit
-
De hanzesteden waren niet blij met de economische groei van Holland, dus ze sloten een doorgang. Aantal jaar later mocht Holland hen pas de oorlog verklaren (piraterij). Dit gebeurde nog een aantal keer opnieuw.
-
Verbond tussen Holland en de hanze dat ze wel weer door de passage mochten.
-
Door filips de goede, oorspronkelijk om gemakkelijk geld te innen van gewesten. Het bleek ook een belangrijke impuls voor de vorming van een gezamenlijke identiteit voor alle gewesten en erkenning van gedeelde rechten
-
Karel voerde graag oorlog maar dat was duur dus hoge belastingen. Ook maakte hij eerst ruzie met de Fransen/bondgenootschap Engelsen, maar een aantal jaar later bondgenootschap met de Fransen. Uiteindelijk is ie vermoord door de Zwitsers.
-
Maria van Bourgondie volgde karel op, maar veel gewesten eigenden zich onafhankelijkheid toe en de franse koning nam bourgondie in. De hertogin mocht geen oorlog verklaren, belasting innne, ambtenaren aanstellen en de staten generaal mocht bijeenkomen zonder toestemming. Ze trouwde met Maximiliaan habsburg en regeerde toen alleen over Oostenrijk.
-
-
Friesland was vrijwel niet over te nemen, vrij van de regering van buitenlandse machtshebbers. Friezen hadden ook eigen wetten en wetshandhaving door lokale rijke boeren en dorpsgemeenschappen.
-
Zoon van de Zoon van Maximiliaan
-
-
Gelre was irritant want Frankrijk stond aan hun kant, lukte steeds niet om hen te verslaan. Tot 1524, de keizer stichtte Heerlijkheid Friesland.
-
De lage landen en keizer karel v geen fan protestantisme, men werd opgehangen en afgefikt.
-
Karel had dat opgeiist van de bisschop van Utrecht, waarmee t 500jarige prinsbisdom van de provincie eindigde.
-
Brussel was de hoofstad van de Habsburgse Nederlanden geworden en er waren 3 raden opgericht. Allereerst de Raad van State die namens hem regeerde, de Raad van Financien reguleerde het fiscale beleid in zijn gebied. De geheime raad functioneerde als rechtbank
-
Willen draagde het hertogdom over aan karel
-
Opgericht door karel v voor uitroeiing ketters
-
Afspraak waarin zeventien provincies afspraken dat ze altijd door een dezelfde heerser over hun zou regeren
-
Voerde ook veel oorlog en wilde dat de ketterijhervolging weer sterk zou beginnen, zelfs sommige katholieken wilden dat niet
-
Calvinisme was aantrekkelijker voor hoogopgeleiden, en was heel veel in t zuiden aanwezig. Onderdrukking was bijna niet meer mogelijk
-
Was katholiek maar hield dat voor zichzelf, dankzij hem zei raad van state dat er eeinde moest komen aan systematische vervolging van protestanten/aantasting gewetensvrijheid.
-
Margaretha van palma schort ketterijvervolging tijdelijk op, iig tot reactie van filips ii op smeekschrift
-
Het smeekschrift leidde tot hagenpreken, wat leidde tot de beeldenstorm.
-
-
De katholieke orde herstelde zich, willem van oranje vlucht want alva komt eraan
-
Watergeuzen vielen den briel aan en willem van oranje werd door de raad van state opnieuw erkent tot stadhouder
-
Spanje kan soldaten niet betalen dus die zijn boos en staken
-
Gevangen opstandelingen vrijgelaten, eigendommen in handen van rechtmatige eigenaars, spaanse troepen weg uit het land, erkenning willem van oranje als leider.
-
Franssprekende provincies van de lage landen, loyaal aan de koning en de katholieke kerk.
-
Holland, gelderland, zeeland zutphen, utrecht, groningen etc, gent, antwerpen
-
-
Staten-Generaal werd het eens, en filips ii werd afgezet. De daaropvolgende vorsten faalden alleen ook. Frans van anjou wil meer macht dan hij heeft en doet poging veroveren antwerpen (mislukt en hij vertrekt), willem van oranje word vermoord, robert dudley vertrok ook al snel.
-
-
Oldenbarnevelt regelde een werkbaar overheidsapparaat, politieke samenwerking was essentieel in oorlog. Ook lette hij op de economische belangen, was erg betrokken bij dingen en kon rekenen op veel loyaliteit. Maurits was de zoon van willem en regelde het leger, met nieuwe aanvalstechnieken.
-
Paard van troje maar dan het turfschip van breda, breda ingenomen door maurits en soldaten.
-
Via noordeijke poolzeen naar china
-
Oldebarnevelt wilde wel om spaanse piraterij te stoppen, maurits niet want slecht voor troepen. Leidde tot conflict tussen hen.
-
-
-
Wapenstilstand tussen de republiek en spanje, maar zonder erkenning van spanje (republiek wilde handel oost indie niet stoppen)
-
Overboeking, wisseling geld en deposito's beheren.
-
-
Periode waarin de republiek van meerdere kanten werd aangevallen, een periode van stagnatie en krimp. het volk was redeloos en de regering was radeloos
-
A list shows items. A timeline shows sequence.
Use Timetoast to make dates, milestones, and turning points easier to understand in a clear visual format. Timetoast is a timeline maker for work, school, research, and stories.