-
Η ιδέα των Σταυροφοριών που γεννήθηκε στη Δυτική Ευρώπη στη διάρκεια του 11ου αι., προήλθε από το συνδυασμό δύο παραγόντων: της αναβίωσης της αρχαίας παράδοσης των προσκυνημάτων στους Αγίους Τόπους στη διάρκεια του 10ου αι. και της έντονης φημολογίας, που αναπτύχθηκε στη Δύση από το τέλος της χιλιετίας, για ωμότητες σε βάρος των προσκυνητών από την πλευρά των Αράβων και των Τούρκων
-
Το Νοέμβριο του 1095 ο πάπας Ουρβανός Β' κήρυξε την Πρώτη Σταυροφορία. Σύμφωνα με μεταγενέστερους χρονογράφους, οι οποίοι μας δίνουν βέβαια τη γενική ιδέα και όχι το ακριβές περιεχόμενο του λόγου, ο πάπας κάλεσε τους πιστούς σε ιερό πόλεμο κατά των Αράβων για την απελευθέρωση των Αγίων Τόπων και έκλεισε το λόγο του με το σύνθημα: «Ο Θεός το θέλει». Χάρτης -
-
Οι δυτικοί χρονογράφοι του 12ου αι. αναφέρουν το φανατισμό των Τούρκων ως κύρια αιτία των Σταυροφοριών. Όμως η άποψη αυτή δεν επιβεβαιώνεται από την ιστορική έρευνα. Η πρωτοβουλία προήλθε από τους πάπες, οι οποίοι είχαν ήδη προσδώσει χαρακτήρα ιερού πολέμου στην επιχείρηση ανάκτησης (Reconquista) των χριστιανικών εδαφών της Ισπανίας από τους Άραβες.
-
Η ιδέα της Τέταρτης Σταυροφορίας ανήκε στο πάπα Ιννοκέντιο Γ. Η ιδέα προπαγανδίστηκε στις χώρες της Δ. Ευρώπης και αρχηγός των φεουδαρχικών ορίστηκε ο Βονιφάτιος ο Μομφερρατικός. Η Βενετία αποφασίστηκε να είναι τόπος συγκέντρωσης του στρατού. Προορισμός η Αίγυπτος ή η Συρία. Σύμφωνα με τη σύμβαση της Βενετίας ( Απρίλιο 1201), αυτή ανέλαβε έναντι αμοιβής, να μεταφέρει με τον στόλο της στην Ανατολή και να εφοδιάζει με τρόφιμα τα στρατεύματα επί ένα έτος -
Τον Ιανουάριο του 1203 οι σταυροφόροι αποδέχτηκαν την πρόταση του έκπτωτου βυζαντινού αυτοκράτορα Ισαακίου Β Αγγέλου για την αποκατάστασή στου στο θρόνο. Η απόφαση της επίθεσης οριστικοποιήθηκε στην Κέρκυρα. -
Οι σταυροφόροι έφτασαν μπροστά στα τείχη της Βασιλεύουσας τον Ιούνιο του 1203 -
Οι Λατίνοι κατέλαβαν την Κωνσταντινούπολη στις 17 Ιουλίου 1203 και αποκατέστησαν τον Ισαάκιο. παρέμειναν όμως εκεί για να διαχειμάσουν. Η αντιπαράθεση με τον πληθυσμό οξύνθηκε εξαιτίας της επιβολής βαρύτατης φορολογίας από τους Λατίνους. Την έκρυθμη αυτή κατάσταση εκμεταλλεύτηκε ο Αλέξιος Ε Δούκας Μούρτζουφλος, που κατέλαβε πραξικοπηματικά το θρόνο. -
Στα τέλη Μαρτίου του 1204 οι σταυροφόροι συνυπέγραψαν τη συμφωνία διανομής της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας (Διανομή της Ρωμανίας).
-
Η άλωση πραγματοποιήθηκε στις 13 Απριλίου 1204. Ο Αυτοκράτορας Αλέξιος Ε είχε τραπεί προηγουμένως σε φυγή εγκαταλείποντας την Κωνσταντινούπολη στις άγριες διαθέσεις των σταυροφόρων. -
Κύριοι της Βασιλεύουσας , οι Σταυροφόροι επέβαλαν το δίκαιο του κατακτητή. Οι σφαγές και οι λεηλασίες ξεπέρασαν κάθε προηγούμενο. Πολύτιμα έργα τέχνης διοχετεύτηκαν στη Δύση για να κοσμήσουν τους καθεδρικούς ναούς και τους πύργους των ευγενών.